Inleiding
Bij een arbeidsconflict wordt vaak geadviseerd om mediation in te zetten. Zeker wanneer de relatie onder druk staat, kan mediation helpen om het gesprek weer op gang te brengen en tot een oplossing te komen. Regelmatig adviseert ook de bedrijfsarts om mediation te starten.
Maar wat gebeurt er als je werkgever niet wil meewerken, zelfs als dit advies er ligt? En wat zijn de gevolgen als juist de werknemer mediation weigert? In dit artikel lees je hoe mediation werkt en wat je rechten en risico’s zijn.
Wat is mediation bij een arbeidsconflict
Mediation is een vorm van bemiddeling waarbij een onafhankelijke mediator werkgever en werknemer helpt om samen tot een oplossing te komen. Het doel is om het conflict op te lossen of in ieder geval de communicatie te verbeteren.
Mediation is vrijwillig. Dat betekent dat beide partijen bereid moeten zijn om deel te nemen. Zonder die bereidheid kan mediation niet worden afgedwongen.
De rol van de bedrijfsarts
De bedrijfsarts speelt een belangrijke rol bij arbeidsconflicten, vooral als er sprake is van arbeidsongeschiktheid. De bedrijfsarts kan adviseren om mediation in te zetten als hij ziet dat het conflict het herstel belemmert.
Zo’n advies is geen harde verplichting, maar wordt in de praktijk wel als zwaarwegend gezien. Van zowel werkgever als werknemer wordt verwacht dat zij dit serieus nemen.
Wat als de werkgever niet meewerkt
Als een werkgever weigert om mee te werken aan mediation, betekent dat niet automatisch dat hij fout zit. Mediation blijft vrijwillig.
Toch kan een weigering zonder goede reden negatieve gevolgen hebben. Van een werkgever wordt verwacht dat hij zich als goed werkgever opstelt. Als mediation wordt geadviseerd en de werkgever daar niets mee doet, kan dat later tegen hem werken in een juridische procedure.
Dit speelt bijvoorbeeld een rol bij de beoordeling van een verstoorde arbeidsverhouding of bij de vraag of voldoende is gedaan aan re-integratie.
Wat als de werknemer niet meewerkt
Ook van een werknemer wordt verwacht dat hij zich redelijk opstelt. Als jij mediation weigert terwijl dit wordt geadviseerd, kan dat gevolgen hebben.
Zeker bij arbeidsongeschiktheid is dit belangrijk. Dan geldt dat je moet meewerken aan je re-integratie. Als mediation nodig is om het conflict op te lossen en je weigert zonder goede reden, kan dit worden gezien als het niet meewerken aan re-integratie.
Dat kan gevolgen hebben voor je loon. In sommige gevallen kan een werkgever het loon opschorten of zelfs stopzetten als je onvoldoende meewerkt aan herstel of terugkeer naar werk.
Daarnaast kan een weigering later tegen je werken als het conflict escaleert. Bijvoorbeeld als de werkgever stelt dat de arbeidsrelatie onherstelbaar is verstoord, terwijl jij niet hebt meegewerkt aan een oplossing.
Gevolgen bij arbeidsongeschiktheid
Bij arbeidsongeschiktheid wordt van beide partijen verwacht dat zij zich actief inzetten om terugkeer naar werk mogelijk te maken. Mediation kan daar een belangrijk onderdeel van zijn.
Als een van beide partijen weigert mee te werken zonder goede reden, kan dit gevolgen hebben bij een beoordeling door het UWV. Bijvoorbeeld bij de vraag of voldoende re-integratie-inspanningen zijn geleverd.
Praktijkvoorbeeld
Stel dat je arbeidsongeschikt bent en de bedrijfsarts adviseert mediation vanwege een conflict met je leidinggevende. Je werkgever staat open voor mediation, maar jij weigert omdat je geen vertrouwen hebt in het proces.
In zo’n situatie kan dat risico’s opleveren. Als niet duidelijk is dat je een goede reden hebt om te weigeren, kan de werkgever stellen dat je niet meewerkt aan je re-integratie. Dit kan gevolgen hebben voor je loon en je juridische positie.
Belangrijk om te onthouden
Mediation is vrijwillig, maar niet zonder gevolgen. Zowel werkgever als werknemer moeten zich redelijk opstellen en serieus kijken naar een advies van de bedrijfsarts.
Een weigering zonder goede reden kan later een belangrijke rol spelen in een conflict of procedure.
Conclusie
Als je werkgever niet wil meewerken aan mediation, kan dat in jouw voordeel werken in een latere beoordeling. Maar hetzelfde geldt andersom.
Als jij mediation weigert zonder goede reden, kan dat negatieve gevolgen hebben voor je loon, je re-integratie en je positie bij een eventueel ontslag.
Het is daarom belangrijk om altijd goed te onderbouwen waarom je wel of niet wilt deelnemen aan mediation en dit zorgvuldig vast te leggen.